Enginar Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?
12 Temmuz 2024

Enginar Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır?

Enginar Yetiştiriciliği

Enginar, ülkemizin ılıman bölgelerinde yaygın olarak yetiştirilen kışlık sebzelerden biridir. Kışın sıcaklığın 0 derecenin altına düşmesi durumunda enginar yapraklarında ve başlarında zarar meydana gelir. Ayrıca, sıcaklık 20 derecenin üzerine çıktığında sebzenin gelişimi yavaşlar ve 25 dereceyi aşarsa gelişim durur. Kurak ve sıcak bölgelerde enginar yetiştiriciliği yapılırsa kalite düşer ve başlar sertleşir. Bölgede ilk donlar enginara zarar verir ve erkenci türlerde ürün elde edilmesi zorlaşır. İlkbaharda hava sıcak geçtiğinde enginarda acılaşma, liflenme ve gevreklik kaybı gibi sorunlar oluşur. Sıcaklık arttığında çiçeklenme erken olur ve verimde azalma görülür. Ülkemizde enginar yetiştiriciliği için en uygun bölgeler Ege, Akdeniz ve Marmara'dır. Enginarın gelişimi için ideal sıcaklık 15-18 derece arasında olmalıdır. Havanın nemi ve sulama koşulları da uygun olmalıdır.

Enginar Yetiştiriciliğinde Toprak İsteği

Çok yıllık bir bitki olan enginar, humus bakımından zengin, drenajı iyi, derin toprakları sever. Hafif, kumlu ve ağır karakterdeki topraklardan pek hoşlanmaz. Hafif topraklarda verim erken alınır, ancak başlar küçük kalır ve daha fazla sulama gerektirir. Ağır karakterli topraklarda köklerin havasız kalması nedeniyle çürüme olur. Enginar, pH değeri 6-6,5 olan toprakları sever ve %2 oranında inorganik maddenin olması yeterlidir. Erken ısınan güney yamaçlarda enginar yetiştiriciliği erkenci türlerde avantaj sağlar. Gübreleme enginar yetiştiriciliğinde iki dönemde yapılmalıdır. İlk gübreleme oldukça önemlidir çünkü bitkinin gelişim sürecinde derin toprak işlemesinin ardından ikinci gübreleme yapılmalıdır. Bu işlemlerden sonra tesis kurulabilir.

Enginar Yetiştiriciliğinde Kök, Gövde, Yaprak ve Baş

Enginarın kök yapısı oldukça kuvvetlidir. Çok yıllık olduğu için kökü yetişme süresince kalınlaşır, odunlaşır ve siyah bir rizom meydana getirir. Rizom, susuz dönemlerde de yaşamaya devam eder ve sulama yapıldığında tekrar gelişir. Bitkinin gövdesi 50-200 cm'ye kadar uzayabilir. Gövde, boyuna çizgili ve yuvarlak olup genellikle yeşil, bazen de mora çalan renkte olabilir. Gövdede almaşık dizilimli yapraklar bulunur ve yapraklar genellikle 50-80 cm'ye kadar büyürler. Oval ve uzun yapıda, hafif ya da çok parçalı olarak gelişebilirler. Yerli enginar türünde girintili çıkıntılı yapraklar olur. Enginarın ana sürgünün ucundaki baş enginar, yanlardaki sürgünlerde olanlar ise kol enginar olarak tanımlanır. Başın çapı genellikle 3-15 cm olup ağırlığı 250-700 gram arasında değişir. Başın dış yaprakları koyu yeşil, içindekiler ise açık yeşil renktedir. Bazen mor menekşe renginde dış yapraklar da olabilir.

Enginar Yetiştiriciliğinde Çiçek

Bitkinin baş kısımları çiçekleri meydana getirir. Enginarın tüketilen yeri çiçek tomurcuklarıdır. Mor erguvan renkte olan çiçekler her başta 600-1200 kadar bulunur. Çiçek tablasının dış kısmından başlayan çiçeklenme, merkeze doğru artar. Her bir çiçeğin gelişimi 4-5 günde tamamlanır. Enginar başı hasat edilmediği zaman, tablasının orta kısmındaki tüylerle çevrili çiçek topluluğunda tohumlar meydana gelir. Tohumların olgunlaşması döllenmeden 35-40 gün sonra gerçekleşir. Siyah, mor veya koyu kahve olan tohumlar kılçıklı yapıda olup 4-5 yıl kadar çimlenme özelliklerini korur. Karanlık ortamda 20-30 derece sıcaklıkta tohumlar 13-14 günde çimlenebilir.

Enginar Yetiştiriciliğinde Toprağın Hazırlığı, Ekim ve Bakım

Enginar yetiştiriciliği yapılacak toprak uzun süre işgal edilir. Bu nedenle toprağın hazırlığına özen gösterilmelidir. Derin işleme yapılmalı, ardından toprak havalandırılmalı ve inceltilerek dikim için yerler hazırlanmalıdır. Tohumla üretim yapılacaksa fideler yetiştirilmelidir. Fidelerin yetiştirilmesi Mart-Nisan aylarında tüplerde ya da saksılarda yapılır. 2-3 adet tohum saksıya dikilir ve çimlendirilir. Daha sonra saksılara alınarak bakımı yapılır. O yılın fideleri ertesi yıl dikilir. Enginar yetiştiriciliğinde vegetatif üretim dip sürgünleri ve memelerle yapılabilir. Daha çok dip sürgünleri kullanılır.

Enginar yetiştiriciliği sırasında çapalama önemlidir. Yabancı otların temizliği yapılmalıdır. Mevsime göre çapalama 2-3 defa yapılabilir. Sulama ise gelişme ve büyüme sürecinde ihmal edilmemelidir. Enginar fazla su isteyen bir bitkidir. Ancak ekim yapılan toprak ağır karakterde olursa, fazla sulama köklerde çürümeye neden olabilir. Buna çok dikkat edilmelidir.

Enginar yetiştiriciliğinde hasat, enginarın kullanım amacına göre farklı olgunluk dönemlerinde yapılır. Konserve yapılacaksa tablaların iriliği önemlidir. Taze tüketim yapılacaksa dış yapraklar sertleşmeden hasat yapılmalıdır.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

soru

Hüden

12 Temmuz 2024 Cuma

Enginar yetiştiriciliği yaparken, kışın sıcaklığın 0 derecenin altına düşmesi durumunda bitkinin yapraklarında ve başlarında ciddi zarar görülebileceğini belirtiyorsunuz. Peki, sıcaklığın düşmesini önlemek için ne gibi önlemler alınabilir veya hangi örtüleme teknikleri kullanılabilir? Ayrıca, ilkbaharda hava sıcak geçtiğinde enginarda acılaşma ve liflenme gibi sorunlar yaşandığından bahsetmişsiniz. Bu sorunların önüne geçmek için ne tür stratejiler izlenebilir?

Cevap yaz
1. Cevap
cevap

Admin

Merhaba Hüden,

Enginar yetiştiriciliği sırasında kışın sıcaklığın 0 derecenin altına düşmesini önlemek için birkaç farklı yöntem kullanılabilir. Öncelikle, bitkilerin üzerine don örtüleri veya agril örtüler çekerek soğuktan koruma sağlanabilir. Bu örtüler, bitkilerin üzerine doğrudan yerleştirilerek ısı kaybını azaltır ve soğuk hava akımlarından korur. Ayrıca, saman veya yaprak gibi organik malzemelerle malçlama yaparak da toprağın ısısını korumak mümkündür. Seralar veya yüksek tüneller gibi yapıların kullanımı da enginar bitkilerini soğuktan korumak için etkili olabilir.

İlkbaharda sıcak havalarda enginarın acılaşma ve liflenme sorunlarını önlemek için ise düzenli sulama oldukça önemlidir. Bitkilerin su ihtiyacını karşılamak, stres seviyesini düşürerek kalite kaybını önler. Ayrıca, gölge sağlayıcı malzemeler kullanarak bitkilerin doğrudan güneş ışığından korunması da sıcaklık stresini azaltabilir. Toprağın nem içeriğini korumak için malçlama tekniklerini uygulamak da bu dönemde faydalı olabilir. Uygun gübreleme ve bitki bakımı ile de bitkilerin sağlıklı büyümesi ve kaliteli ürünler vermesi sağlanabilir.

Başarılar dilerim!

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Enginar Suyu Zayıflatır mı?

Enginar Suyu Zayıflatır mı?

Haber Bülteni

Güncel

Enginar Fidesi Yetiştiriciliği

Enginar Fidesi Yetiştiriciliği

Güncel

Enginar Konservesi Tarifi ve Malzemeleri

Enginar Konservesi Tarifi ve Malzemeleri

Güncel

Yabani Enginar Faydaları Nelerdir?

Yabani Enginar Faydaları Nelerdir?